«Per aspera ad astra»: у Мінскім тэалагічным каледжы стартаваў 17-ы навучальны год

Лічбы і факты: новы этап для каледжа

5 верасня ў мінскім касцёле Святога Духа адбылася інаўгурацыя новага навучальнага года ў Мінскім тэалагічным каледжы імя святога Яна Хрысціцеля. Гэта ўжо другі год, як каледж перайшоў на чатырохгадовую праграму, а наступны выпуск чакаецца толькі ў 2028-м. Сёлета на першы курс залічаны 21 студэнт, і сярод іх назіраецца рэкордная колькасць хлопцаў (7 чалавек). Увогуле на сёння ў каледжы навучаюцца 55 чалавек ва ўзросце ад 20 да 70 гадоў. За ўвесь час існавання ўстановы дакументы падавалі 338 чалавек, але да фінішу дайшлі 182 выпускнікі.

Усе гэтыя лічбы былі агучаны дырэктарам каледжа ксяндзом канонікам доктарам Янам Крэмісам падчас другой часткі ўрачыстасці, а першая распачалася са святой Імшы. У гэтым годзе яе ўзначаліў арцыбіскуп-эмэрыт Мінска-Магілёўскі Тадэвуш Кандрусевіч.

Слова пастыра: крызіс веры і адказнасць свецкіх

Сваю гамілію арцыбіскуп пачаў з таго, што гэты дзень, 5 верасня, супаў з літургічным успамінам святой Маці Тэрэзы з Калькуты, і гэта асаблівы знак для ўсіх, хто прысвяціў сябе служэнню Касцёлу. Іерарх падзяліўся асабістымі уражаннямі ад сустрэчы са святой Маці Тэрэзай у Маскве і на Сінодзе біскупаў у 1994 годзе, і адзначыў, што яе клопат пра духоўную фармацыю моладзі запомніўся назаўжды. «Моладзь — гэта будучае Касцёла і нашай краіны», — падкрэсліў іерарх, звяртаючыся да студэнтаў.

Потым пастыр нагадаў словы папы Бэнэдыкта XVI, які вучыў, што хрысціянства — гэта не збор маральных правілаў, а жывое спатканне з Езусам Хрыстом, якое адбываецца не толькі праз сакрамэнты ці малітву, але і праз евангелізацыю і катэхізацыю.

Аднак, як адзначыў іерарх, сёння свет перажывае глыбокі крызіс веры: людзі ўсё часцей жывуць так, быццам Бога няма, падмяняючы Яго сабой. Феноменамі сучаснасці сталі секулярызм, маральны рэлятывізм, «ваўкізм» і рэлігійная абыякавасць. Гэтыя з’явы цягнуць за сабой тыя ж разводы, дэмаграфічныя праблемы і войны.

— заўважыў арцыпастыр.

Узгадваючы 35-годдзе адраджэння Каталіцкага Касцёла ў Беларусі, якую арцыбіскуп называе «вялікай падзеяй, бо там, дзе біскуп, — там і Касцёл», у той жа час ён канстатуе, што сапраўднага адраджэння веры няма — усё менш людзей удзельнічае ў набажэнствах, спавядаецца і моліцца. Катастрафічна мала пакліканняў, вакол усё больш абыякавых і непрактыкуючых хрысціян.

У сувязі з гэтым арцыбіскуп успомніў словы нядаўна памерлага кардынала Дамініка Дукі, які сцвярджаў:

Як падкрэслівае іерарх, менавіта гэта заданне Касцёла — самае важнае, за якое нясуць адказнасць не толькі біскупы і святары, але і свецкія.

Іерарх таксама нагадаў, што 2 верасня падчас агульнай аўдыенцыі на Плошчы святога Пятра папа Леў XIV сказаў, што вернікі не могуць быць абыякавымі да праблем сучаснасці, але ў святле Евангелля павінны чытаць знакі часу і адказваць на іх. І для гэтага задання яны павінны быць адпаведна падрыхтаваныя.

— лічыць арцыбіскуп.

«Напэўна, не ўсе студэнты каледжа будуць катэхетамі, — працягнуў далей іерарх, — але ўсе будуць працаваць і знаходзіцца сярод людзей, якія мала што ведаюць пра Каталіцкі Касцёл, веру і хрысціянства наогул». Асобую ўвагу пастыр надае тым, хто пасля сканчэння каледжа заахвоціцца працай ў каталіцкіх сродках масавай інфармацыі:

— падкрэсліў арцыпастыр.

Кропля ў акіяне: пакліканне да штодзённага сведчання

Узгадваючы словы святой Тэрэзы з Калькуты аб тым, што «наша служэнне — гэта кропля ў акіяне, але без гэтай кроплі акіян быў бы меншым», арцыбіскуп Тадэвуш развіў гэту думку:

Вядома, што гэта няпростая задача, але, звяртаючыся непасрэдна да выкладчыкаў і студэнтаў, іерарх заклікаў іх не баяцца цяжкасцей і памятаць, што новы навучальны год — гэта не толькі дар, але і выклік, які неабходна перажыць «мудра і адказна». «Інтэлектуальнае і духоўнае развіццё патрабуе намаганняў, станоўчасці, чаканняў і змагання з цяжкасцямі. Але калі Бог кліча і мы не будзем Яму перашкаджаць, то Ён будзе дапамагаць і благаславіць», — сказаў арцыбіскуп.

Студэнтам ён параіў прысвяціць час навучанню, каб раскрыць свае таленты і свядома фарміраваць гісторыю свайго жыцця. Настаўнікаў жа папрасіў выкладаць з моцай здаровае вучэнне Касцёла.

— нагадаў іерарх і выказаў надзею, што добры Бог будзе і надалей кіраваць гэтай касцёльнай навучальнай установай. Арцыбіскуп завяршыў сваю прамову лацінскім выслоўем «Per aspera ad astra», што азначае «Праз церні да зорак». Гэты заклік, па яго словах, павінен натхняць усіх на згоднае з Божай воляй выкарыстанне часу вучобы дзеля дасягнення пастаўленай мэты.

Імша працягнулася кранальнай працэсіяй першакурснікаў з дарамі. Студэнты неслі свечку — як знак гатоўнасці вучыцца ў святле Божай праўды; кнігу — падмурак, з якога пачынаецца шлях пазнання; кошык з кветкамі, які сімвалізуе разнастайнасць талентаў і здольнасцяў, сабраных у гэтай адукацыйнай супольнасці; віно і ваду — знакі радасці, працы і свята, створаных чалавечымі рукамі; і, нарэшце, Гостыю, праз якую ўсе мы становімся адзіным Целам Хрыста.

Традыцыя пачынаецца з цукеркі

Пасля завяршэння літургічнай часткі ўсе прысутныя зрабілі сумесны фотаздымак з арцыбіскупам Тадэвушам Кандрусевічам, а затым урачыстасць перанеслася ў ніжнюю частку касцёла.

Дырэктар ксёндз Ян Крэміс прадставіў новага выкладчыка — ксяндза каноніка доктара Віктара Гайдукевіча SDB, які будзе вучыць студэнтаў кананічнаму праву. Па традыцыі каледжа новы выкладчык зачытаў інаўгурацыйны даклад на тэму «Штучны інтэлект» на падставе энцыклікі папы Льва XIV «Magnificat humanitas».

Як патлумачыў дакладчык, «у цэнтры дакумента — галоўнае пытанне: як быць чалавеку, калі ў сістэму прыняцця яго рашэнняў умяшаліся алгарытмы». Ксёндз Ян Крэміс дадаў, што поўны тэкст энцыклікі аб’ёмам больш за сто старонак у хуткім часе будзе даступны на сайце catholic.by. Пасля новаму выкладчыку ўрачыста ўручылі дэкрэт, і ксёндз Віктар склаў прадпісанае кананічным правам Вызнанне веры.

Далей да ўрачыстасці былі далучаны першакурснікі. Арцыбіскуп Тадэвуш са словамі падбадзёрвання асабіста кожнаму новаму навучэнцу ўручыў заліковыя кніжкі. Завяршаючы афіцыйную частку мерапрыемства, дырэктар каледжа перадаў прысутным цёплае прывітанне ад Мітрапаліта Мінска-Магілёўскага арцыбіскупа Юзафа Станеўскага, які ў гэты дзень уздельнічаў у святкаванні XXXIII Дня пісьменства ў Касцюковічах. У сваю чаргу студэнты выказалі шчырую падзяку арцыбіскупу Тадэвушу Кандрусевічу, які стаяў ля вытокаў каледжа. «Дзякуючы Вашай дабрачыннасці кожны жадаючы можа паглыбіць веды ў галіне духоўнасці, — звярнуліся яны да іерарха. — Ад імя ўсіх навучэнцаў просім далейшага пастырскага клопату і духоўнай апекі. Жадаем моцнага здароўя і апекі Маці Божай на кожны дзень».

Арцыбіскуп у адказ падзякаваў за малітву ў інтэнцыі свайго здароўя і звярнуўся да студэнтаў з пажаданнем:

Па даўнім звычаі каледжа выпускнікі старэйшага курса прывіталі першакурснікаў і ўручылі ім памятныя падарункі. Так павялося, што гэта скарачэнні назваў кніг Святога Пісання і сімвалічныя цукеркі з выразамі з тэкстаў Евангелля. Кожны першакурснік выцягваў свой духоўны наказ, які цяпер будзе яго дэвізам на ўвесь час вучобы.

Завяршылася свята пачастункам, дзе ў нефармальнай атмасферы выкладчыкі, студэнты і госці дзяліліся ўражаннямі і будавалі планы на новы навучальны год.

«In nomine Domini» — «У імя Пана». Менавіта з такой малітвай Мінскі тэалагічны каледж імя святога Яна Хрысціцеля ўваходзіць у новы навучальны год, і гэта азначае, што ўсе пачынанні будуць асвячаныя Божай дапамогай і благаслаўленнем. А значыць, наперадзе — шмат добрых спраў і адкрыццяў.